Blog

Samenloop van ziektedagen en vakantiedagen: hoe zat het ook al weer? [arbeidsrecht]

Samenloop van ziektedagen en vakantiedagen: hoe zat het ook al weer? [arbeidsrecht]

25-02-2020

Vorige week was het voorjaarsvakantie. Veel mensen gingen er even op uit. Wat gebeurt er als een werknemer tijdens vakantie ziek wordt? Of al ziek is en dan op vakantie gaat?

Deel dit artikel

Naar het overzicht

Inleiding

Vorige week was het voorjaarsvakantie. Veel mensen gingen er even op uit. Daarvoor neemt een werknemer vakantiedagen op. Wat gebeurt er als een werknemer tijdens vakantie ziek wordt? Wat geldt er als een werknemer al (langdurig) arbeidsongeschikt is en een weekje weg gaat? Mag een werkgever ziektedagen verrekenen met vakantiedagen? In deze blog zal ik antwoord geven op die vragen. Van belang is om het onderscheid te maken tussen opbouw, opname en vervallen van dagen.

Wettelijke dagen en bovenwettelijke dagen opbouwen

Een werknemer bouwt vakantiedagen op. Het aantal wettelijke dagen is vier maal de overeengekomen arbeidsduur per week, dus 20 dagen op basis van voltijd. Alle overige dagen volgen uit cao-afspraken of uit de arbeidsovereenkomst. Dit zijn bovenwettelijke dagen. Wettelijke dagen vervallen in principe 6 maanden na het kalenderjaar waarin ze zijn opgebouwd. De wettelijke dagen die in 2020 zijn opgebouwd, zullen op 1 juli 2021 vervallen. In een overeenkomst mag ten gunste van de werknemer van die termijn worden afgeweken. De wettelijke dagen vervallen niet als de werknemer te ziek was om ze op te nemen. Bovenwettelijke dagen verjaren in principe na vijf jaar. Het Hof van Justitie heeft op 19 november 2019 (ECLI:EU:C:2019:981) bepaald dat bovenwettelijke dagen niet vallen onder de bescherming van het Unierecht. Er mag dus ten aanzien van bovenwettelijke dagen bijvoorbeeld in cao’s worden afgesproken dat deze tijdens ziekte vervallen als ze niet worden opgenomen.

Vakantiedagen opnemen

Volgens de wet is het de werknemer die de vakantiedagen in overleg met zijn werkgever vaststelt. De werknemer bepaalt dus of hij vakantie opneemt. Dat geldt ook voor zieke werknemers. Van het saldo moet de werkgever eerst de oudste en dan de wettelijke dagen afschrijven. Het is de verantwoordelijkheid van de werkgever om een goede vakantiedagenadministratie bij te houden.

Ziekte tijdens vastgestelde vakantie

Een werknemer heeft vakantie opgenomen en tijdens die vakantie wordt hij ziek. Dan kan hij niet van de vakantie genieten en gelden die dagen in principe als ziektedagen. Een deel van de vakantiedagen wordt dan alsnog niet afgeschreven. Van belang is wel dat die werknemer de ziekte bij zijn werkgever meldt. Mogelijk vraagt de werkgever om een verklaring van een arts in het buitenland.

Ziektedagen en vakantiedagen verrekenen

De werknemer en de werkgever mogen ook in de arbeidsovereenkomst vastleggen dat vakantiedagen waarop de werknemer ziek was, toch als vakantiedagen gelden. Dat geldt alleen voor bovenwettelijke dagen. Als het niet in de arbeidsovereenkomst is afgesproken mogen werknemer en werkgever in een voorkomend geval ten aanzien bovenwettelijke dagen ook afspreken dat ziektedagen worden aangemerkt als vakantiedagen. In een voorkomend geval betekent: als de gebeurtenis zich voordoet of heeft voorgedaan. Deze regel is door de wetgever bedacht als stimulans om ziekteverzuim terug te dringen. Ook kan het voor een werknemer aantrekkelijk zijn om een bepaalde dag toch als vakantiedag aan te merken als hij  tijdens een vakantiedag meer betaald krijgt dan tijdens een ziektedag. Deze mogelijkheid om te verrekenen geldt ongeacht de vraag of de werknemer daadwerkelijk in staat was een vakantiedag op te nemen. Het belangrijkste is dat de werknemer er wel mee in moet stemmen.

Op vakantie gaan tijdens (langdurige) ziekte

Het komt veel voor dat mensen die langdurig ziek geweest zijn bij het einde van hun dienstverband nog een grote hoeveelheid vakantiedagen hebben staan. Die dagen moet de werkgever dan uitbetalen, als ze niet zijn vervallen of verjaard. Vaak is niet meer te achterhalen of de werknemer op vakantie is geweest. Zoals uit het voorgaande blijkt mag een werkgever alleen met instemming van een werknemer een ziektedag aanmerken als een vakantiedag. Maar uit het voorgaande blijkt ook dat niet opgenomen dagen vervallen. Wettelijke dagen vervallen een half jaar na het kalenderjaar tenzij de werknemer te ziek was om de dagen op te nemen. Een langdurig zieke werknemer met een burn-out die gedeeltelijk aan het re-integreren is, heeft er waarschijnlijk ook wel even behoefte aan om in de voorjaarsvakantie een weekje weg te gaan. Dat zijn dan dus vakantiedagen. Dat is voor de werknemer van belang omdat hij even een weekje niet hoeft te re-integreren en mogelijk tijdens zijn vakantie wel 100% loon ontvangt en tijdens ziekte niet.  Voor de werkgever is het van belang om te voorkomen dat er verlofstuwmeren ontstaan. Bovendien stelt een goed werkgever zijn werknemers in de gelegenheid om te recupereren.

Rechtspraak

Het Europese Hof van Justitie heeft op 6 november 2018 bepaald dat een werkgever verplicht is om er concreet en in alle transparantie voor te zorgen dat een werknemer daadwerkelijk de mogelijkheid heeft om zijn jaarlijkse vakantie met behoud van loon op te nemen en de werknemer, er zo nodig formeel, toe aan te zetten vakantie op te nemen. In een uitspraak van 24 december 2019 bepaalde het gerechtshof in Den Haag (ECLI:GHDHA:2019:3444) dat een werknemer die niet kan re-integreren, niet of slechts beperkt in staat is geweest om minimum vakantie op te nemen. De werkgever had de werknemer conform de toepasselijke cao in de gelegenheid moeten stellen om de vakantiedagen alsnog in overleg met de werkgever op te nemen. Omdat de werkgever dat niet had gedaan, waren de wettelijke vakantiedagen volgens het hof niet vervallen. Het is dus van belang om ook tijdens arbeidsongeschiktheid met een werknemer in gesprek te gaan over het opnemen van vakantiedagen.

Mocht je over dit onderwerp vragen hebben of wil je de vakantieregeling laten checken, neem dan contact met een van onze arbeidsrechtspecialisten op.

 
Mr. B. M. (Beatrijs)
Dijkstra
+31 (0)72 515 55 44
+31 (0)72 515 54 93
Dijkstra@rensenadvocaten.nl
Meer over Beatrijs